گلودرد ناشی از آلودگی هوا یکی از مشکلات آزاردهنده در روزهای آلوده است و خیلیها بدون اینکه سرما خورده باشند، با سوزش یا خشکی گلو روبهرو میشوند. وقتی ذرات آلاینده وارد مجاری تنفسی میشوند، گلو را تحریک کرده و باعث درد و ناراحتی میشوند. این مشکل میتواند فعالیتهای روزمره را مختل کند و بیشتر در افرادی دیده میشود که ساعتها بیرون از منزل هستند. در این مقاله به زبان ساده توضیح داده میشود چرا این درد ایجاد میشود و چه کارهایی به کاهش آن کمک میکند.
آلودگی هوا چگونه باعث گلو درد میشود؟
آلودگی هوا زمانی باعث گلو درد میشود که ذرات معلق، گازهای تحریککننده و مواد شیمیایی موجود در هوا وارد مجاری تنفسی شده و لایه محافظ گلو را تحریک میکنند. این مواد میتوانند باعث خشکی، التهاب و سوزش شوند و در بعضی افراد با سرفه، خارش یا احساس گرفتگی همراه است.
به گفته پزشکان تماس مداوم با آلایندهها باعث واکنش التهابی در بافت گلو میشود و حساسیت آن را بالا میبرد. به همین دلیل، حتی یک روز در محیط آلوده کافی است تا فرد دچار ناراحتی و درد در گلو شود.
برای دریافت مشاوره رایگان با دکتر زهرا خاتمی، لطفاً فرم زیر را تکمیل کنید تا در اولین فرصت با شما تماس بگیریم.
علائم گلودرد ناشی از آلودگی هوا چه هستند؟
نشانههای این نوع گلودرد معمولا بعد از چند ساعت حضور در هوای آلوده ظاهر میشود و شامل موارد زیر است:
- خشکی و سوزش در ناحیه گلو
- احساس خراش یا زبری هنگام بلع
- سرفههای خشک
- طعم ناخوشایند در دهان
- گرفتگی صدا یا تغییرات موقت در صدا
- تشدید علائم هنگام صبح یا پس از فعالیت خارج از منزل
این علائم معمولا با استراحت در فضای پاکتر و نوشیدن مایعات رو به بهبود میروند.
تفاوت گلودرد ناشی از آلودگی هوا با گلودرد ناشی از سرماخوردگی یا آنفلوآنزا
تشخیص این دو مورد گاهی دشوار است اما چند نشانه مهم به افتراق آنها کمک میکند:
گلودرد ناشی از آلودگی هوا معمولاً با خشکی، تحریک و سرفه خشک همراه است و اغلب تب یا بدندرد ندارد. همچنین، با ورود به فضای تمیز کاهش مییابد.
گلودرد ناشی از سرماخوردگی یا آنفولانزا بهطور معمول همراه با تب، آبریزش بینی، بدندرد، ضعف و گاهی گلودرد شدیدتر است. دوام بیشتری دارد و ارتباطی با وضعیت هوا ندارد. اگر گلودرد شما پیوسته در روزهای آلوده تشدید میشود، احتمالاً منشاء آن محیطی است نه عفونی.
بیشتر بخوانید: بوی بد دهان ناشی از لوزه; علائم و درمان قطعی
چه افرادی بیشتر در معرض گلودرد ناشی از آلودگی هوا هستند؟
برخی افراد حساسیت بیشتری نسبت به آلایندهها دارند و در این شرایط زودتر دچار گلودرد میشوند، از جمله:
- کودکان و سالمندان
- افراد مبتلا به آسم، آلرژی یا مشکلات تنفسی
- افرادی که زمان زیادی در بیرون از منزل میگذرانند
- ورزشکارانی که در فضای باز تمرین میکنند
- کارکنان محیطهای صنعتی و شلوغ
این گروهها بهتر است در روزهای آلوده اقدامات محافظتی را جدیتر دنبال کنند.
درمان گلودرد ناشی از آلودگی هوا
مصرف آب و مایعات
خشکی گلو یکی از مشکلات رایج هنگام آلودگی هواست. نوشیدن آب، دمنوشهای ساده و سوپهای سبک کمک میکند گلو مرطوب بماند و سوزش کاهش پیدا کند. هیدراته بودن بدن همچنین به پاکسازی طبیعی مجاری تنفسی کمک میکند.
استفاده از بخور گرم
بخار گرم باعث رطوبت رسانی به هوای تنفسی میشود و سوزش گلو را آرام میکند. تنفس بخار آب ساده یا استفاده از دستگاه بخور در اتاق، احساس خشکی و درد را کمتر میکند و تنفس را راحتتر میسازد.
قرقره آب نمک
قرقره کردن آب نمک ولرم یکی از روشهای ساده و قدیمی برای کاهش التهاب گلوست. این کار به پاکسازی سطح حلق کمک میکند و احساس خارش یا سوزش را کمتر میکند.
پرهیز از قرار گرفتن در هوای آلوده
در روزهایی که آلودگی شدیدتر است، بهتر است زمان حضور در بیرون را کاهش دهید. بستن پنجرهها، استفاده از تصفیههوا در منزل و پوشیدن ماسک مناسب هنگام خروج از خانه میتواند از ورود ذرات مضر به گلو جلوگیری کند.
استفاده از داروهای تسکیندهنده با مشورت پزشک
اسپریهای گلودرد، قرصهای مکیدنی و مسکنهای رایج میتوانند التهاب و درد را آرامتر کنند. با این حال، انتخاب داروی مناسب باید با توجه به شرایط فرد انجام شود، بنابراین مشورت با پزشک یا داروساز کمک میکند بهترین گزینه انتخاب شود.
توجه به آسم یا آلرژیهای زمینهای
افرادی که مشکلات تنفسی دارند ممکن است در روزهای آلوده بیشتر دچار گلودرد شوند. کنترل بهتر آسم یا آلرژی با داروهای تجویزی و رعایت توصیههای پزشک باعث میشود گلودرد کمتر تکرار شود یا شدت آن کاهش یابد.
استفاده از دستگاه تصفیههوا
استفاده از دستگاه تصفیههوا در منزل میتواند مقدار زیادی از ذرات معلق، گردوغبار و آلایندههایی را که باعث تحریک گلو میشوند، کاهش دهد. این دستگاهها با فیلتر کردن هوا، محیط تنفسی سالمتری ایجاد میکنند و از تجمع مواد محرک در فضای بسته جلوگیری میشود. قرار دادن دستگاه در اتاق خواب یا محل استراحت، بهویژه در روزهای آلوده، میتواند به آرام شدن سوزش گلو و راحتتر شدن تنفس کمک کند.
چه زمانی باید برای گلودرد ناشی از آلودگی هوا به پزشک مراجعه کرد؟
در صورتی که گلودرد ناشی از آلودگی هوا بیش از چند روز ادامه پیدا کند یا همراه با علائمی مثل تب، دشواری در بلع، تنگینفس، صدای گرفته طولانیمدت یا سرفه شدید باشد، بهتر است به بهترین متخصص گوش و حلق و بینی در غرب تهران مراجعه شود. این نشانهها میتوانند بیانگر التهاب گستردهتر در مجاری تنفسی یا عفونت همزمان باشند و نیاز به بررسی پزشکی دارند. همچنین افرادی که آسم، آلرژی یا مشکلات تنفسی دارند، اگر حتی با علائم خفیف دچار ناراحتی شدید شوند، بهتر است زودتر توسط پزشک ارزیابی شوند تا از تشدید مشکل جلوگیری شود.
جمع بندی
گلودرد ناشی از آلودگی هوا یکی از پیامدهای رایج تنفس در هوای آلوده است که بیشتر به صورت سوزش، خشکی و تحریک گلو ظاهر میشود. این مشکل اغلب با رعایت برخی نکات ساده، کاهش تماس با آلایندهها و نوشیدن مایعات قابل کنترل است. با این حال، اگر علائم شدید یا طولانی باشند، مراجعه به پزشک برای بررسی دقیقتر بهترین تصمیم است. مراقبت از گلو و کاهش حضور در محیطهای ناسالم میتواند تا حد زیادی از بروز این مشکل پیشگیری کند.