جراحی آندوسکوپی سینوس (FESS) یکی از روشهای رایج برای درمان سینوزیت مزمن است، بهویژه وقتی که داروها نتوانند عفونت را برطرف کنند. در این روش، پزشک با استفاده از آندوسکوپ، مسیرهای مسدود شدهی سینوس را بررسی میکند و بافتهای عفونی یا آسیبدیده را خارج میکند تا تنفس بهتر شود و احتمال بروز مشکلات بیشتر کاهش یابد. در ادامه این مقاله از دکتر زهرا خاتمی، بیشتر با جزئیات این روش آشنا خواهیم شد.
جراحی آندوسکوپی سینوس چیست؟
جراحی آندوسکوپی سینوس برای رفع انسداد و درمان مشکلات سینوسها با استفاده از یک لوله نازک و سفت به نام آندوسکوپ انجام میشود.
این عمل از طریق سوراخهای بینی انجام میشود و نیازی به برش در صورت یا دهان ندارد. با کمک این وسیله، جراح داخل بینی را مشاهده میکند و با دقت بافتهای آسیبدیده یا مسدودکننده را برمیدارد یا اصلاح میکند، این باعث کاهش درد، خونریزی و زمان بهبودی میشود. در مقایسه با روشهای قدیمی، این تکنیک باعث میشود بیمار سریعتر بهتر شود و نتیجه بهتری بگیرد.
📍 آدرس دکتر زهرا سادات خاتمی: همت غرب (بزرگراه خرازی غرب) بلوار خرم آباد، جنب بیمارستان تریتا، برج تریتا، طبقه دوم، واحد A
📞 شماره تماس: ۳۰ ۹۳ ۱۸۲ ۰۹۰۵ – ۲۶ ۷۶ ۱۷۷ ۰۹۳۰
چه مشکلاتی با جراحی سینوس درمان میشوند؟
در جراحی آندوسکوپی سینوس، هدف اصلی باز کردن مسیرهای مسدود شده سینوسها و بهبود عملکرد طبیعی آنهاست.
مهمترین مشکلاتی که با جراحی آندوسکوپی سینوس درمان میشوند عبارتند از:
- سینوزیت حاد یا مزمن (عفونتهای مکرر یا طولانیمدت سینوسها)
- پولیپ بینی
- انسداد یا گرفتگی مسیرهای سینوسی
- تومورهای خوشخیم یا بدخیم بینی و سینوس
- فشار ناشی از تودهها یا التهاب بر روی اعصاب بینایی
- باقی ماندن اشیاء خارجی در حفرههای بینی
- خونریزیهای مکرر بینی در برخی موارد خاص
این جراحی معمولاً زمانی انجام میشود که درمانهای دارویی پاسخ کافی نداده باشند و بیمار همچنان با علائم آزاردهنده روبهرو باشد.
بیشتر بخوانید: چرا بهداشت خواب مهم است؟ راهکارهایی برای بهتر خوابیدن
مراحل انجام جراحی آندوسکوپی سینوس
جراحی آندوسکوپی سینوس معمولاً بهصورت سرپایی و با بیهوشی عمومی انجام میشود. در این روش، جراح با استفاده از آندوسکوپ (یک دوربین نازک و مجهز به نور) که از راه بینی وارد میشود، سینوسها را بررسی میکند. با کمک ابزارهای مخصوص، انسدادها مانند پولیپ، مخاط، یا بافتهای آسیبدیده برداشته میشوند تا مسیر تنفس و تخلیه سینوسها باز شود. اگر تیغه بینی منحرف باشد یا شاخکهای بینی بزرگ شده باشند، ممکن است همزمان اصلاح شوند.
از آنجایی که این جراحی بدون برش خارجی و از راه بینی انجام میشود، نیاز به بستری طولانی در بیمارستان نیست. بیشتر بیماران پس از چند ساعت به خانه برمیگردند و معمولاً هم نیازی به پانسمان داخلی که نیاز به برداشتن داشته باشد وجود ندارد.
آیا عمل آندوسکوپی سینوس درد دارد؟
میزان درد پس از عمل آندوسکوپی سینوس در افراد مختلف متفاوت است و به آستانه تحمل درد هر شخص بستگی دارد. اغلب بیماران با مصرف مسکنهای خوراکی میتوانند درد را کمتر کنند. نوع جراحی و محل سینوس نیز بر شدت درد تأثیر دارد و بهترین متخصص گوش، حلق و بینی در تهران این موارد را پیش از عمل توضیح میدهد.
در صورتی که پس از جراحی از تامپون برای کنترل ترشحات استفاده شود، ممکن است هنگام خارج کردن آن کمی درد احساس شود که ناشی از چسبیدن ترشحات و خون خشکشده به تامپون است.
مزایای جراحی آندوسکوپی بینی و سینوس
مزایای جراحی آندوسکوپی بینی و سینوس:
- انجام جراحی از طریق سوراخهای بینی بدون برش خارجی، بدون ایجاد جای زخم روی صورت.
- استفاده از دوربین آندوسکوپی باعث دید دقیقتر جراح و کاهش خطر آسیب به بافتهای اطراف میشود.
- به دلیل روش کمتهاجمی، میزان درد و خونریزی بعد از عمل کاهش مییابد.
- بهبود سریعتر و بازگشت زودتر به فعالیتهای روزمره.
- بیشتر بیماران پس از جراحی نیاز به پانسمان داخلی ندارند.
- باز شدن مسیرهای سینوس باعث بهبود تنفس از راه بینی و کاهش عفونتهای مکرر میشود.
- بسیاری از بیماران پس از جراحی، حس بویایی بهتری پیدا میکنند.
- این روش نسبت به جراحیهای سنتی اثربخشی بیشتری دارد و عوارض کمتری به همراه دارد.
عوارض بعد از عمل آندوسکوپی سینوس
جراحی آندوسکوپی سینوس مثل هر جراحی دیگری ممکن است عوارضی داشته باشد، اما این عوارض بهندرت اتفاق میافتند و معمولاً خفیف هستند. وقتی جراحی توسط پزشک متخصص و با دستگاههای دقیق انجام شود، احتمال بروز مشکلات بسیار کم میشود.
از جمله عوارض احتمالی میتوان به این موارد اشاره کرد:
🔻خونریزی: کمی خونریزی طبیعی است، اما در موارد نادر ممکن است خونریزی شدید شود و نیاز به پانسمان بینی باشد.
🔻نشت مایع مغزی (CSF): در برخی موارد نادر، ممکن است مایع اطراف مغز از بینی نشت کند که در زمان عمل قابل تشخیص و ترمیم است.
🔻مشکلات بینایی: بهندرت ممکن است چشمها آسیب ببینند و باعث تاری دید یا دوبینی شوند. همچنین ممکن است مسیر اشک آسیب ببیند و باعث اشکریزش شود.
🔻عفونت: احتمال عفونت پس از عمل وجود دارد که معمولاً با آنتیبیوتیک قابل درمان است.
🔻بازگشت بیماری: جراحی مشکل سینوس را کاهش میدهد اما اگر بیماری زمینهای مانند آلرژی درمان نشود، احتمال برگشت علائم وجود دارد.
🔻کبودی و تورم دور چشم: مخصوصاً اگر همزمان جراحی زیبایی بینی انجام شود، ممکن است کبودی و تورم دیده شود.
🔻تغییر صدا و حس بویایی: باز شدن راه تنفسی ممکن است باعث تغییر صدا و بهبود بویایی شود، اما گاهی بهندرت حس بویایی ممکن است کاهش یابد.
🔻مشکلات تیغه بینی: در صورتی که جراحی تیغه بینی همراه با آندوسکوپی انجام شود، ممکن است خونریزی، عفونت یا سوراخ شدن تیغه بینی ایجاد شود که باعث مشکلات تنفسی میشود.
🔻بیحسی موقتی: برخی افراد ممکن است برای مدتی بیحسی یا درد در اطراف دندانها یا لبها داشته باشند.
در کل، این عوارض نادر هستند و انتخاب جراح ماهر و مرکز درمانی معتبر کمک میکند تا احتمال بروز آنها به حداقل برسد. اگر بعد از عمل هر مشکلی دیدید، سریعاً به پزشک خود اطلاع دهید.
جمع بندی
جراحی اندوسکوپی سینوس یک روش پیشرفته و کمتهاجمی است که برای درمان سینوزیت مزمن و سایر مشکلات سینوسی به کار میرود. این جراحی با استفاده از دوربین ظریفی به نام اندوسکوپ، از راه بینی انجام میشود و نیازی به برش روی صورت ندارد. پزشک با این روش میتواند مجاری سینوسی را باز کند و ترشحات یا پولیپها را خارج کند. این کار به بهبود جریان هوا و تخلیه ترشحات کمک کرده و علائمی مثل گرفتگی بینی، فشار سینوسی و سردرد را کاهش میدهد.